Shockschade: vergoeding voor psychisch letsel door confrontatie
Wat is shockschade?
Shockschade is een vorm van psychisch letsel die ontstaat wanneer iemand wordt geconfronteerd met een ernstig ongeval of de directe gevolgen daarvan. Het gaat hierbij niet om het slachtoffer van het ongeval zelf, maar om een naaste of omstander die door de confrontatie met het ongeval een psychisch trauma oploopt, zoals een posttraumatische stressstoornis (PTSS) of een andere in de psychiatrie erkende aandoening.
Het recht op vergoeding van shockschade is in Nederland erkend door de Hoge Raad in het bekende Taxibus-arrest uit 2002. In die zaak reed een buschauffeur een jong meisje aan, waarna de moeder geconfronteerd werd met het overleden kind. De Hoge Raad oordeelde dat de moeder recht had op schadevergoeding voor haar psychisch letsel, los van de affectieschade.
De Taxibus-criteria: wanneer heeft u recht op shockschade?
Om in aanmerking te komen voor vergoeding van shockschade moet aan een aantal voorwaarden worden voldaan. Deze voorwaarden zijn vastgelegd in het Taxibus-arrest en zijn sindsdien verder verfijnd door latere rechtspraak. Het is belangrijk om te begrijpen dat niet elke emotionele reactie op een ongeval leidt tot een recht op shockschade.
- Er moet sprake zijn van een ernstig ongeval dat is veroorzaakt door een onrechtmatige daad
- De confrontatie met het ongeval of de directe gevolgen moet hebben geleid tot geestelijk letsel
- Het geestelijk letsel moet een in de psychiatrie erkend ziektebeeld zijn (zoals PTSS)
- Er moet een nauwe affectieve relatie bestaan tussen het primaire slachtoffer en degene die shockschade claimt
- De confrontatie moet voldoende direct en indringend zijn geweest
Wie kan een claim voor shockschade indienen?
Shockschade kan worden geclaimd door personen die een nauwe affectieve band hebben met het primaire slachtoffer van het ongeval. In de praktijk gaat het vooral om directe familieleden: ouders, kinderen, partners en broers of zussen. Maar ook andere personen met een hechte emotionele band kunnen in aanmerking komen.
De confrontatie met het ongeval kan op verschillende manieren plaatsvinden. U hoeft niet per se getuige te zijn geweest van het ongeval zelf. Ook de directe confrontatie met de ernstige gevolgen kan voldoende zijn, bijvoorbeeld wanneer u als eerste bij het slachtoffer aankomt na het ongeval. Recente rechtspraak heeft de mogelijkheden voor het claimen van shockschade enigszins verruimd.
Het is niet vereist dat het primaire slachtoffer is overleden. Ook bij zeer ernstig letsel van een naaste kan shockschade worden geclaimd, mits aan de overige voorwaarden is voldaan.
Hoogte van de vergoeding bij shockschade
De hoogte van de vergoeding bij shockschade hangt af van diverse factoren, waaronder de ernst van het psychisch letsel, de impact op het dagelijks leven en de relatie met het primaire slachtoffer. Omdat shockschade vaak gepaard gaat met langdurige psychische klachten, kunnen de bedragen aanzienlijk zijn.
| Situatie | Indicatie smartengeld shockschade |
|---|---|
| Overlijden partner/kind, PTSS | EUR 20.000 - 50.000 |
| Overlijden familielid, ernstig psychisch letsel | EUR 10.000 - 30.000 |
| Ernstig letsel naaste, PTSS bij getuige | EUR 7.500 - 25.000 |
| Confrontatie met ernstige gevolgen | EUR 5.000 - 15.000 |
Verschil tussen shockschade en affectieschade
Shockschade wordt vaak verward met affectieschade, maar het zijn twee verschillende soorten vergoedingen die naast elkaar kunnen bestaan. Affectieschade is een wettelijk vastgesteld bedrag dat naasten ontvangen als vergoeding voor het verdriet door het overlijden of ernstig blijvend letsel van een dierbare. Dit bedrag is gefixeerd en varieert van EUR 12.500 tot EUR 20.000, afhankelijk van de relatie met het slachtoffer.
Shockschade daarentegen is een vergoeding voor daadwerkelijk psychisch letsel dat is ontstaan door de confrontatie met het ongeval of de gevolgen daarvan. De hoogte van shockschade is niet gefixeerd en kan aanzienlijk hoger zijn dan affectieschade. Het essentiële verschil is dat bij shockschade sprake moet zijn van een psychiatrisch erkend ziektebeeld, terwijl affectieschade een vergoeding is voor het verdriet zelf.
Belangrijk: u kunt in bepaalde gevallen zowel shockschade als affectieschade claimen. Deze vergoedingen sluiten elkaar niet uit, omdat zij verschillende soorten schade compenseren.
Curit helpt bij het claimen van shockschade
Het claimen van shockschade is juridisch complex en vereist specialistische kennis. Bij Curit beschikken onze NIVRE-geregistreerde experts over de ervaring die nodig is om uw shockschadeclaim succesvol te behandelen. Wij begeleiden u bij het verzamelen van het noodzakelijke bewijs, waaronder psychiatrische rapportages, en onderhandelen namens u met de verzekeraar.
Neem vrijblijvend contact op met Curit voor een gratis adviesgesprek over uw situatie. Onze hulp is volledig kosteloos: de kosten worden verhaald op de aansprakelijke partij.